Quốc tịch nơi sinh: Cơ hội định cư cho cha mẹ?
Khái niệm “quốc tịch nơi sinh” (jus soli), tức là một đứa trẻ được cấp quốc tịch của quốc gia nơi sinh ra, thường mang đến hy vọng cho các bậc cha mẹ nước ngoài về một con đường định cư nhanh chóng. Tuy nhiên, trên thực tế, con đường này không phải lúc nào cũng dễ dàng và ít quốc gia nào thật sự tạo ra một “lối tắt” trực tiếp cho cha mẹ chỉ dựa vào quốc tịch của con cái. Bài viết này sẽ phân tích thực tế về các chương trình định cư cho cha mẹ dựa trên quốc tịch của con tại các quốc gia khác nhau.
Sinh con không tự động mở đường định cư nhanh cho cha mẹ
Ở phần lớn các quốc gia áp dụng quốc tịch nơi sinh, quyền công dân này chỉ thuộc về đứa trẻ và hiếm khi mang lại lợi ích ngay lập tức cho tình trạng cư trú của cha mẹ. Ví dụ rõ ràng nhất có thể kể đến:
- Hoa Kỳ: Dù một đứa trẻ sinh ra trên đất Mỹ đương nhiên có quốc tịch Mỹ, nhưng đứa trẻ đó không thể bảo lãnh cho cha mẹ cho đến khi đủ 21 tuổi. Điều này làm mất đi phần lớn ý nghĩa thực tế của việc coi quốc tịch nơi sinh là một “lối tắt” định cư.
- Canada: Tương tự, trẻ em sinh ra ở Canada cũng được cấp quốc tịch, nhưng công dân Canada chỉ có thể bảo lãnh cha mẹ khi đủ 18 tuổi thông qua Chương trình Cha mẹ và Ông bà (Parents and Grandparents Program) – một chương trình có hạn ngạch và theo hình thức xổ số, thường xuyên đóng cổng tiếp nhận hồ sơ mới.
- Châu Âu: Phần lớn các quốc gia Châu Âu áp dụng nguyên tắc quốc tịch theo huyết thống (jus sanguinis), nghĩa là trẻ em sinh ra ở đó không tự động có quốc tịch nếu cha mẹ là người nước ngoài. Ngay cả ở những quốc gia mà nơi sinh có thể cấp quốc tịch cho trẻ, điều này thường chỉ xảy ra khi cha mẹ đã có nhiều năm cư trú hợp pháp.
- Đức: Trẻ sinh ra ở Đức chỉ được cấp quốc tịch khi cha hoặc mẹ đã cư trú hợp pháp 5 năm và có quyền cư trú không giới hạn.
- Ireland: Sau sửa đổi hiến pháp năm 2004, trẻ sinh ra tại Ireland chỉ có quốc tịch khi một trong hai cha mẹ đã cư trú hợp pháp ở đó ít nhất 3 trong 4 năm trước khi sinh (không tính thời gian học tập hoặc chờ quyết định tị nạn).
- Bồ Đào Nha: Yêu cầu cư trú hợp pháp của cha mẹ trước khi trẻ sinh ra đã tăng từ 1 năm lên 5 năm theo Luật Hữu cơ 1/2026, có hiệu lực từ ngày 19 tháng 5 năm 2026.
- Các quốc gia Caribbean cấp quốc tịch diện đầu tư (CBI): Antigua và Barbuda, Dominica, Grenada, Saint Kitts và Nevis, Saint Lucia đều cấp quốc tịch nơi sinh cho trẻ em. Tuy nhiên, đối với cha mẹ, việc có quốc tịch tại các quốc gia này lại thông qua chương trình CBI, tức là cần đầu tư, chứ không phải dựa vào việc con có quốc tịch. Ủy ban Châu Âu đã yêu cầu các quốc gia này chấm dứt chương trình CBI trước ngày 1 tháng 6 năm 2028, với thời gian chuyển tiếp 24 tháng.
Các quốc gia nơi sinh con thực sự giúp cha mẹ định cư
Một số quốc gia, chủ yếu ở khu vực Châu Mỹ Latinh, cung cấp lộ trình định cư và nhập tịch nhanh hơn cho cha mẹ của một công dân được sinh ra tại đó:
- Brazil: Một đứa trẻ sinh ra ở Brazil sẽ có quốc tịch Brazil. Cha mẹ nước ngoài của đứa trẻ có thể nộp đơn xin thường trú ngay lập tức theo diện đoàn tụ gia đình. Việc nhập tịch có thể thực hiện sau 1 năm cư trú (so với yêu cầu 4 năm thông thường), miễn là cha mẹ có đủ năng lực tiếng Bồ Đào Nha và không có tiền án tiền sự.
- Mexico: Trẻ em sinh ra ở Mexico là công dân Mexico theo nơi sinh. Cha mẹ nước ngoài có thể xin thường trú ngay lập tức. Sau đó, họ có thể nộp đơn xin nhập tịch sau 2 năm cư trú (so với 5 năm thông thường).
- Uruguay: Cha mẹ nước ngoài của một đứa trẻ Uruguay có thể đủ điều kiện thường trú chỉ với bằng chứng về mối quan hệ gia đình. Việc nhập quốc tịch hợp pháp có thể được thực hiện sau 3 năm cư trú thông thường (so với 5 năm cho người không có gia đình ở đây), mặc dù điều này cũng xem xét khả năng tài chính hoặc nghề nghiệp.
- Ecuador: Trẻ em sinh ra ở Ecuador là công dân Ecuador. Cha mẹ nước ngoài có thể có được thường trú và sau đó tìm cách nhập quốc tịch sau 3 năm cư trú liên tục. Tuy nhiên, nhà bảo lãnh cần chứng minh thu nhập thêm 250 USD mỗi tháng cho mỗi người được bảo lãnh.
Những trường hợp cần lưu ý thêm
- Costa Rica: Trẻ em sinh ra ở Costa Rica chỉ là công dân sau khi được đăng ký. Cha mẹ có thể có được thường trú ngay lập tức, nhưng con đường nhập tịch cho cha mẹ vẫn tuân theo quy định thông thường (7 năm cư trú, hoặc 5 năm cho một số quốc tịch).
- Panama: Dù áp dụng quốc tịch nơi sinh, nhưng cha mẹ phải đợi cho đến khi con đủ 5 tuổi mới có thể nộp đơn xin cư trú, sau đó cần 2 năm cư trú tạm thời trước khi được thường trú. Tổng cộng là 7 năm để có được thường trú cho cha mẹ kể từ khi sinh con.
- Argentina: Từng là một trong những con đường nhanh nhất, nhưng quy định đã thay đổi. Sắc lệnh 366/2025 đã viết lại các điều khoản nhập tịch, loại bỏ miễn trừ cư trú 2 năm. Tính hợp pháp của sắc lệnh này đang bị tranh chấp tại tòa án. Argentina cũng đang xây dựng một chương trình cấp quốc tịch diện đầu tư.
Tóm lại, quốc tịch theo nơi sinh của con cái chủ yếu là một tài sản cho đứa trẻ. Đối với cha mẹ, đây hiếm khi là một con đường định cư ngay lập tức. Các quốc gia thực sự tạo điều kiện nhanh chóng cho cha mẹ đa phần nằm ở Châu Mỹ Latinh, nhưng ngay cả ở đó, thời gian chờ đợi để có quốc tịch cũng kéo dài vài năm. Việc sinh con có thể củng cố vị thế của một gia đình, nhưng để có được tình trạng cư trú hoặc quốc tịch cho riêng mình, cha mẹ thường vẫn phải thông qua các chương trình cư trú hoặc quốc tịch được thiết lập sẵn.
Nếu quan tâm đến lộ trình định cư Châu Âu, anh chị có thể liên hệ IMM Group hoặc để lại thông tin đăng ký bên dưới. Đội ngũ tư vấn giàu kinh nghiệm của IMM sẽ hỗ trợ đánh giá khả năng thành công của hồ sơ, thẩm định dự án an toàn và xây dựng lộ trình định cư bền vững cho gia đình.
Xem thêm:
Đầu tư định cư Châu Âu
Đầu tư định cư Mỹ
Đầu tư định cư Úc
Đầu tư định cư Canada
Quốc tịch các nước vùng Caribbean
Tổng hợp các dịch vụ của IMM Group Tìm hiểu thêm về thường trú nhân Hy Lạp.
Nguồn: Theo imidaily | Xem bài gốc
