Quốc tịch của một đứa trẻ không chỉ phụ thuộc vào nơi sinh hay hộ chiếu của cha mẹ. Với sự chuẩn bị và chiến lược đúng đắn, phụ huynh hoàn toàn có thể định hình tương lai công dân của con mình, đặc biệt trước khi con đạt tuổi 18 – thời điểm mà nhiều cơ hội có thể khép lại. Việc lập kế hoạch sớm giúp tối ưu chi phí và tận dụng các quyền lợi duy nhất có trước khi con trưởng thành.
Các nền tảng cốt lõi định hình quốc tịch
Quy chế quốc tịch của một đứa trẻ thường được hình thành dựa trên ba nền tảng chính: nơi sinh (jus soli – quyền theo lãnh thổ), huyết thống (jus sanguinis – quyền theo dòng máu) và đầu tư (jus pecuniae – quyền theo tài chính). Hiện nay, hai yếu tố đầu tiên đang có xu hướng thu hẹp ở nhiều quốc gia phát triển, trong khi các chương trình đầu tư lấy quốc tịch/thường trú lại ngày càng mở rộng. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phụ huynh cần hành động sớm để tận dụng các cơ hội hiện có.
Tận dụng các đòn bẩy để xây dựng chiến lược quốc tịch cho con
Phụ huynh có thể kiểm soát và định hướng tương lai quốc tịch của con thông qua nhiều “đòn bẩy” chiến lược, và mỗi đòn bẩy này đều phát huy hiệu quả tốt nhất, hoặc chỉ có thể áp dụng, trước khi con đạt tuổi trưởng thành.
- Nơi sinh (Jus Soli): Đây là lợi thế chỉ có thể nắm bắt một lần duy nhất. Một đứa trẻ sinh ra tại quốc gia áp dụng chính sách cấp quốc tịch theo nơi sinh vô điều kiện sẽ trở thành công dân của nước đó ngay từ khi chào đời, bất kể quốc tịch của cha mẹ. Hiện tại, chính sách này chủ yếu tập trung ở khu vực châu Mỹ, bao gồm Canada, Mỹ, Brazil, Argentina và hầu hết các quốc gia Caribe. Các quốc gia như Ireland đã loại bỏ quyền này từ giữa những năm 2000, Anh Quốc năm 1983 và Úc năm 1986. Tại Brazil, một đứa trẻ sinh ra tại quốc gia này sẽ là công dân Brazil và cha mẹ có thể nộp đơn xin thường trú ngay lập tức, sau đó nhập tịch chỉ trong một năm – một trong những lộ trình nhanh nhất để có hộ chiếu quyền lực cho cả gia đình.
- Quốc tịch sẵn có của cha mẹ: Bất kỳ quốc tịch nào cha mẹ đang nắm giữ đều là một tài sản tiềm năng mà con cái có thể thừa hưởng. Hầu hết các quốc gia tự động truyền quốc tịch từ cha mẹ sang con cái. Tuy nhiên, thời điểm là yếu tố quyết định. Ở một số nước, việc con có đủ điều kiện hay không phụ thuộc vào tình trạng quốc tịch của cha mẹ tại thời điểm con ra đời. Do đó, việc đăng ký hoặc có được quốc tịch thứ hai trước khi con chào đời có thể quyết định quyền lợi mà con nhận được.
- Yêu cầu quốc tịch theo huyết thống: Quyền thừa hưởng quốc tịch theo tổ tiên là một con đường mạnh mẽ, thường chỉ tốn chi phí giấy tờ. Nhiều quốc gia thuộc Liên minh Châu Âu (EU) và Thị trường chung Châu Âu mở rộng quyền công dân cho cháu, và trong một số trường hợp là chắt của công dân nước họ. Tuy nhiên, con đường này đang dần thu hẹp. Ý, quốc gia từng có quy định rộng rãi nhất thế giới, đã giới hạn quyền theo huyết thống (jus sanguinis) vào năm 2025/2026. Canada cũng mở rộng quyền này nhưng yêu cầu cha mẹ sinh ra ở nước ngoài phải chứng minh ít nhất 1.095 ngày (ba năm) cư trú thực tế tại Canada trước khi con sinh ra (áp dụng cho trẻ sinh sau ngày 15/12/2025). Các yêu cầu về tài liệu cũng ngày càng chặt chẽ.
- Cư trú trước tuổi 18: Thời gian thực tế tại một quốc gia mang lại cho trẻ em những lợi thế mà người lớn không thể có được: nhiều năm cư trú thực tế, hồ sơ học tập và thời gian được tính vào quy trình nhập tịch. Luật quốc tịch sửa đổi của Bồ Đào Nha, có hiệu lực từ ngày 19/05/2026, quy định một đứa trẻ sinh ra tại đây có thể trở thành công dân nếu ít nhất một phụ huynh đã hoàn thành 5 năm cư trú hợp pháp (trước đây là 1 năm). Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc bắt đầu kế hoạch cư trú sớm cho con cái. Nếu gia đình thành lập cư trú hợp pháp khi con còn nhỏ, chúng sẽ có thời gian tối đa để tích lũy sự hiện diện và được hưởng các quyền lợi tự động khi cha mẹ nhập tịch mà những người đến muộn không có. Anh chị có thể tìm hiểu thêm về quốc tịch Bồ Đào Nha và các chương trình liên quan.
- Giáo dục tại quốc gia đó: Những năm tháng học tập trong hệ thống giáo dục của một quốc gia giúp xây dựng mối liên kết rõ ràng mà các cơ quan nhập cư ngày càng muốn thấy. Ngoài ra, một đứa trẻ đã có quốc tịch hoặc có quyền công dân EU thường được học với mức học phí ưu đãi của sinh viên bản địa, được hưởng hỗ trợ tài chính và quyền làm việc mà công dân không có được.
- Ngôn ngữ từ thời thơ ấu: Đây là lợi thế rẻ nhất mà phụ huynh có thể trao cho con và cũng là điều khó đạt được nhất khi trưởng thành. Một đứa trẻ lớn lên trong môi trường sử dụng ngôn ngữ của một quốc gia sẽ đạt được trình độ gần như bản xứ một cách tự nhiên, dễ dàng vượt qua các bài kiểm tra ngôn ngữ mà nhiều người lớn phải mất nhiều năm để đạt được.
- Chương trình đầu tư (CBI/RBI): Các chương trình quốc tịch hoặc thường trú theo diện đầu tư (CBI/RBI) được thiết kế để bao gồm trẻ phụ thuộc trong hồ sơ chính, thường với chi phí thấp hơn nhiều so với việc xin quốc tịch độc lập. Ví dụ, chương trình CBI của Grenada yêu cầu đóng góp vào Quỹ Chuyển đổi Quốc gia 235.000 USD cho gia đình tối đa bốn người, và khoảng 25.000 USD cho mỗi trẻ em bổ sung. Các chương trình thị thực vàng của Châu Âu cũng tương tự, cho phép đương đơn chính thêm vợ/chồng và con cái vào cùng một hồ sơ. Nếu quan tâm đến lộ trình định cư Châu Âu, anh chị có thể liên hệ IMM Group. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc bao gồm con cái vào hồ sơ đầu tư hiện tại không đảm bảo quốc tịch sẽ tự động truyền qua các thế hệ tương lai, vì điều này phụ thuộc vào luật quốc tịch của từng quốc gia.
Những nghĩa vụ đi kèm và cách xây dựng lộ trình chiến lược
Hộ chiếu bổ sung là tài sản giá trị, nhưng chúng cũng đi kèm với các nghĩa vụ. Quốc tịch mà con cái có được cũng sẽ mang theo các nghĩa vụ của quốc gia đó, và một số nghĩa vụ này sẽ thuộc về trẻ em chứ không phải cha mẹ. Ví dụ rõ ràng nhất là nghĩa vụ quân sự (khoảng 60 quốc gia vẫn áp dụng), nghĩa vụ thuế (đối với công dân Mỹ, bất kể họ sống ở đâu) hoặc yêu cầu chọn một quốc tịch duy nhất khi đến tuổi trưởng thành ở một số nước. Việc kiểm tra trước các nghĩa vụ này là rất quan trọng để có sự chuẩn bị phù hợp.
Để xây dựng một chiến lược quốc tịch hiệu quả cho con, phụ huynh nên thực hiện theo các bước sau:
- Kiểm kê tài sản hiện có: Liệt kê tất cả quốc tịch của bản thân và đối tác, sau đó truy vết các yêu cầu tiềm ẩn thông qua cha mẹ và ông bà.
- Tận dụng các đòn bẩy phụ thuộc thời gian: Nếu gia đình có khả năng di chuyển, việc sinh con ở một quốc gia áp dụng jus soli hoặc bắt đầu cư trú sớm có thể chốt các lựa chọn mà về sau sẽ không còn.
- Yêu cầu quốc tịch theo tổ tiên khi còn có thể: Các quy định về huyết thống thay đổi liên tục, và một yêu cầu đơn giản cho trẻ nhỏ ngày nay có thể trở nên bất khả thi khi trẻ trưởng thành.
- Kết hợp cư trú, học tập và ngôn ngữ: Những yếu tố này xây dựng mối liên hệ thực sự mà các quy định nhập tịch và huyết thống ngày càng đòi hỏi, biến các bài kiểm tra ngôn ngữ thành hình thức dễ dàng vượt qua.
- Sử dụng đầu tư để lấp đầy khoảng trống: Các chương trình CBI hoặc thị thực vàng có thể bổ sung địa lý mà huyết thống không bao phủ, hoặc cung cấp hộ chiếu trong vài tháng thay vì nhiều năm, với trẻ em được bao gồm trong cùng một hồ sơ.
- Kiểm tra các nghĩa vụ: Nghĩa vụ quân sự, thuế trọn đời và việc phải chọn một quốc tịch khi trưởng thành đều có thể quản lý được, nhưng chỉ khi chúng được lập kế hoạch trước.
Việc lập kế hoạch sớm sẽ biến quốc tịch của con từ một sự ngẫu nhiên thành một danh mục tài sản mà con có thể thực sự sử dụng, mở ra nhiều cơ hội học tập, thị trường lao động và một “phương án dự phòng” đáng tin cậy. Hầu hết các lựa chọn này sẽ dần biến mất khi đứa trẻ đạt tuổi 18.
Nếu quan tâm đến lộ trình định cư Châu Âu, anh chị có thể liên hệ IMM Group hoặc để lại thông tin đăng ký bên dưới. Đội ngũ tư vấn giàu kinh nghiệm của IMM sẽ hỗ trợ đánh giá khả năng thành công của hồ sơ, thẩm định dự án an toàn và xây dựng lộ trình định cư bền vững cho gia đình.
Xem thêm: Tìm hiểu thêm về thường trú nhân Hy Lạp.
- Đầu tư định cư Châu Âu
- Đầu tư định cư Mỹ
- Đầu tư định cư Úc
- Đầu tư định cư Canada
- Quốc tịch các nước vùng Caribbean
- Tổng hợp các dịch vụ của IMM Group
Nguồn: Theo imidaily | Xem bài gốc
