Trong các chương trình đầu tư định cư (Golden Visa) tại Châu Âu và trên thế giới, việc định nghĩa “vợ chồng” cho những đối tác chưa kết hôn, bao gồm cả các cặp đôi sống chung, đối tác đồng giới hay vị hôn phu/hôn thê, thường phức tạp và đa dạng. Mỗi quốc gia có quy định riêng biệt, đòi hỏi các nhà đầu tư phải tìm hiểu kỹ lưỡng để đảm bảo hồ sơ gia đình được chấp thuận. Bài viết này của IMM Group sẽ làm rõ cách các chương trình Golden Visa định nghĩa mối quan hệ “vợ chồng” trong bối cảnh năm 2026, giúp anh chị chuẩn bị hồ sơ hiệu quả hơn khi tìm hiểu về đầu tư định cư Châu Âu.
Các Chương trình Định cư Chấp nhận Quan hệ Thực tế
Một số quốc gia xem xét mối quan hệ dựa trên bằng chứng thực tế về việc chung sống. Thay vì yêu cầu giấy chứng nhận kết hôn, họ tập trung vào sự ổn định và chân thật của mối quan hệ, thường đòi hỏi bằng chứng như sao kê ngân hàng chung, hóa đơn tiện ích hoặc hợp đồng thuê nhà.
- Bồ Đào Nha: Chương trình Golden Visa Bồ Đào Nha đã luật hóa khái niệm “união de facto” (quan hệ thực tế) từ nhiều thập kỷ trước. Theo luật, hai người sống chung từ hai năm trở lên trong điều kiện tương đương hôn nhân, bất kể giới tính, đều đủ điều kiện để người bạn đời được đưa vào hồ sơ Golden Visa như một người phối ngẫu. Bằng chứng thường bao gồm hợp đồng thuê nhà, tài khoản ngân hàng chung, hóa đơn và một bản cam kết có tuyên thệ từ cả hai bên. Đáng chú ý, từ tháng 10/2025, Luật 61/2025 đã quy định người giữ Golden Visa Bồ Đào Nha được miễn thời gian chờ hai năm để bảo lãnh người thân từ nước ngoài, trong khi người giữ visa D7 thì không. Điều này khiến Golden Visa trở thành lựa chọn duy nhất cho các cặp đôi chưa kết hôn muốn bảo lãnh bạn đời mà không phải xa cách nhiều năm.
- Malta: Chương trình thường trú nhân Malta (MPRP) cũng thuộc nhóm thân thiện với đối tác. Người bạn đời đủ điều kiện là người trong mối quan hệ được Cơ quan Thường trú Malta công nhận tương đương hôn nhân, bao gồm rõ ràng các mối quan hệ sống chung (de facto partnership) được hỗ trợ bởi các bằng chứng thích hợp. Quy định này vẫn giữ nguyên sau đợt sửa đổi chương trình năm 2025.
- Tây Ban Nha: Mặc dù chương trình Golden Visa Tây Ban Nha đã đóng cửa vào tháng 4/2025, các quy tắc này vẫn quan trọng với hàng ngàn đương đơn đang gia hạn giấy phép. Luật pháp Tây Ban Nha công nhận “pareja de hecho” (quan hệ đối tác đã đăng ký), và một quy định năm 2024 còn chấp nhận 12 tháng chung sống có tài liệu làm bằng chứng thay cho việc đăng ký chính thức.
Yêu cầu Thỏa thuận Chung sống hoặc Đăng ký Dân sự
Một số quốc gia yêu cầu một hình thức đăng ký hoặc thỏa thuận chính thức để công nhận mối quan hệ, ngay cả khi không phải là hôn nhân truyền thống.
- Hy Lạp: Chương trình Golden Visa Hy Lạp có một cách tiếp cận độc đáo. Đối tác chưa kết hôn được chấp nhận thông qua một thỏa thuận chung sống được ký kết tại Hy Lạp, trước một công chứng viên Hy Lạp và được đăng ký tại địa phương. Các luật sư tại Athens đã quen thuộc với quy trình này: nhà đầu tư mua tài sản, nộp đơn một mình, nhận giấy chứng nhận cư trú tạm thời, sau đó cặp đôi ký thỏa thuận công chứng và đơn của đối tác được bổ sung vào hồ sơ đang mở. Cả hai thẻ cư trú thường được cấp cùng lúc. Thỏa thuận chung sống của Hy Lạp đã mở rộng cho các cặp đôi đồng giới từ năm 2015, và sau luật hôn nhân bình đẳng năm 2024, các cặp đôi đồng giới kết hôn ở nước ngoài cũng đủ điều kiện trực tiếp. Tuy nhiên, Alexander Risvas từ Risvas & Associates tại Athens cảnh báo rằng thỏa thuận này tạo ra một mối quan hệ pháp lý thực sự theo luật Hy Lạp, có thể có những hệ quả vượt ra ngoài Golden Visa, bao gồm các vấn đề liên quan đến tài sản, tài chính và thừa kế.
- Cộng hòa Síp: Luật Síp công nhận các liên minh dân sự (civil unions), bao gồm cả các liên minh đồng giới, từ năm 2015 và sự công nhận này áp dụng cho giấy phép đầu tư nhanh. Theo Demetris Demetriades của Andreas Demetriades & Co. tại Paphos, một đối tác trong liên minh dân sự được ký kết theo Luật Liên minh Dân sự của Síp có thể được đưa vào hồ sơ của nhà đầu tư với cùng mức đầu tư đủ điều kiện, tương tự như một người phối ngẫu. Các liên minh đã đăng ký ở nước ngoài cũng đủ điều kiện, nhưng cần lưu ý về thuật ngữ: “Liên minh dân sự được chấp nhận, chứ không phải quan hệ đối tác dân sự” vì “quan hệ đối tác dân sự không có địa vị pháp lý giống nhau ở tất cả các quốc gia.”
Yêu cầu Hôn nhân Hợp pháp
Nhiều chương trình vẫn yêu cầu giấy chứng nhận kết hôn chính thức.
- Chấp nhận mọi hôn nhân hợp pháp (kể cả đồng giới): Các chương trình như EB-5 của Mỹ là điển hình. Dịch vụ Di trú và Quốc tịch Hoa Kỳ (USCIS) không công nhận đối tác dân sự hoặc đối tác sống chung, nhưng người phối ngẫu đồng giới đủ điều kiện nếu cuộc hôn nhân đó hợp lệ tại nơi được cử hành. Thái Lan cũng thuộc nhóm này; Đạo luật Bình đẳng Hôn nhân, có hiệu lực từ ngày 23/1/2025, đã sửa đổi Bộ luật Dân sự và Thương mại bằng các thuật ngữ trung lập về giới tính, và hiện nay các cuộc hôn nhân đồng giới đủ điều kiện theo diện phụ thuộc.
- Chỉ chấp nhận hôn nhân truyền thống (nam-nữ):
- Các chương trình CBI Caribbean: Năm chương trình CBI của Caribbean (St Kitts & Nevis, Saint Lucia, Antigua & Barbuda…) có quy tắc chung: chỉ chấp nhận người phối ngẫu đã kết hôn hợp pháp, khác giới. Đối với các cặp đôi đồng giới đã kết hôn, điều này có nghĩa là cần hai hồ sơ hoàn chỉnh và hai khoản đóng góp đủ điều kiện, thay vì một.
- Thổ Nhĩ Kỳ: Áp dụng cùng logic thông qua luật pháp quốc tế riêng: người phối ngẫu đủ điều kiện là người có hôn nhân hợp lệ theo khuôn khổ xung đột pháp luật của Thổ Nhĩ Kỳ, với giấy chứng nhận phải được hợp pháp hóa và dịch thuật. Thổ Nhĩ Kỳ không công nhận hôn nhân đồng giới hay bất kỳ thể chế đối tác đã đăng ký nào.
- Malaysia (MM2H): Không chấp nhận hôn nhân chung sống hoặc hôn nhân đồng giới; các cặp đôi chưa kết hôn được yêu cầu nộp hai hồ sơ riêng biệt, mỗi hồ sơ với khoản tiền gửi cố định riêng.
- Indonesia: Mặc dù chương trình Golden Visa của Indonesia bao gồm người phối ngẫu đã kết hôn hợp pháp, Bộ luật Hình sự mới của nước này, có hiệu lực từ ngày 2/1/2026, còn đi xa hơn việc không công nhận: Điều 412 hình sự hóa việc chung sống ngoài hôn nhân, có thể bị phạt tới sáu tháng tù.
Tổng hợp các quy định về đối tác chưa kết hôn
Để dễ hình dung, các chương trình đầu tư định cư hiện hành thường phân loại đối tác theo các nhóm chính như sau:
- Chấp nhận quan hệ thực tế: Yêu cầu bằng chứng về việc chung sống ổn định như hợp đồng thuê nhà, tài khoản chung, hóa đơn… (ví dụ: Bồ Đào Nha, Malta, Tây Ban Nha).
- Yêu cầu thỏa thuận chung sống hoặc đăng ký dân sự: Cần một văn bản pháp lý chính thức được ký kết và đăng ký (ví dụ: Hy Lạp, Cộng hòa Síp).
- Yêu cầu hôn nhân hợp pháp (không phân biệt giới tính): Cần giấy chứng nhận kết hôn hợp lệ, bất kể giới tính của đối tác (ví dụ: Mỹ, Thái Lan).
- Chỉ chấp nhận hôn nhân truyền thống (khác giới): Nghiêm ngặt chỉ công nhận hôn nhân giữa nam và nữ (ví dụ: các chương trình CBI Caribbean, Thổ Nhĩ Kỳ, Malaysia, Indonesia).
Rõ ràng, việc định nghĩa “vợ chồng” trong các chương trình Golden Visa rất đa dạng và phức tạp, thường xuyên thay đổi. Vì vậy, việc lập kế hoạch hồ sơ cho các đối tác cần có chiến lược rõ ràng. Để đảm bảo hồ sơ được xử lý suôn sẻ và tránh những rủi ro không đáng có, anh chị nên tham vấn ý kiến từ các chuyên gia định cư giàu kinh nghiệm của IMM Group để được tư vấn chính xác và xây dựng lộ trình phù hợp nhất cho gia đình mình.
Nếu quan tâm đến lộ trình định cư Châu Âu, anh chị có thể liên hệ IMM Group hoặc để lại thông tin đăng ký bên dưới. Đội ngũ tư vấn giàu kinh nghiệm của IMM sẽ hỗ trợ đánh giá khả năng thành công của hồ sơ, thẩm định dự án an toàn và xây dựng lộ trình định cư bền vững cho gia đình.
Xem thêm:
- Đầu tư định cư Châu Âu
- Đầu tư định cư Mỹ
- Đầu tư định cư Úc
- Đầu tư định cư Canada
- Quốc tịch các nước vùng Caribbean
- Tổng hợp các dịch vụ của IMM Group
Nguồn: Theo imidaily | Xem bài gốc
