Khi tìm hiểu các chương trình đầu tư định cư tại Châu Âu, nhiều nhà đầu tư thường quan tâm liệu việc có giấy phép cư trú sẽ ảnh hưởng thế nào đến nghĩa vụ thuế của họ, đặc biệt là thuế tài sản. Điều quan trọng cần nắm rõ là tình trạng cư trú (immigration status) và cư trú về thuế (tax residence) thường được xác định theo hai hệ thống luật khác nhau và hầu hết không có mối liên hệ trực tiếp. Thay vào đó, vị trí của tài sản mới là yếu tố chính quyết định nghĩa vụ thuế tài sản hàng năm.
Thuế tài sản là gì và những quốc gia áp dụng
Thuế tài sản là loại thuế được áp dụng hàng năm dựa trên tổng giá trị tài sản mà một cá nhân sở hữu vào một ngày cố định, không phụ thuộc vào việc tài sản đó có tạo ra thu nhập hay không. Đây là điểm khác biệt cốt lõi so với thuế thu nhập. Hiện có 14 quốc gia trên thế giới áp dụng loại thuế này, được chia thành hai nhóm chính:
- Thuế tài sản chung (General Net Wealth Tax): Được áp dụng trên tổng giá trị tài sản ròng. Trong số 38 thành viên của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), có 4 quốc gia thu thuế tài sản chung gồm Na Uy, Tây Ban Nha, Thụy Sĩ và Colombia. Ngoài OECD, 5 quốc gia khác cũng áp dụng thuế này: Argentina, Uruguay, Bolivia, Liechtenstein và Venezuela.
- Thuế tài sản chuyên biệt (Narrow Versions): Tập trung vào một phần cụ thể của tài sản, bao gồm:
- Pháp: chỉ áp dụng cho bất động sản (Impôt sur la Fortune Immobilière – IFI).
- Bỉ: tài khoản chứng khoán.
- Ý: tài sản nước ngoài của cư dân (IVIE, IVAFE).
- Hà Lan: dựa trên thu nhập giả định từ tài sản (Box 3).
- Bồ Đào Nha: áp dụng cho bất động sản giá trị cao (AIMI).
Những khoản thuế bất động sản thông thường mà mọi chủ sở hữu phải trả không phụ thuộc vào giá trị (ví dụ: IMU của Ý hay ENFIA của Hy Lạp) không được tính vào danh sách này.
Tình trạng cư trú và nghĩa vụ thuế tài sản: Mối quan hệ phức tạp
Quy định về cư trú để nhập cư và cư trú để đóng thuế được điều chỉnh bởi hai bộ luật riêng biệt ở hầu hết các quốc gia. Điều này có nghĩa là việc bạn có được giấy phép cư trú thường không tự động biến bạn thành đối tượng nộp thuế tài sản.
Ví dụ điển hình là Tây Ban Nha, nơi Điều 9 của Luật 35/2006 quy định cư trú thuế dựa trên số ngày có mặt (hơn 183 ngày) hoặc trung tâm lợi ích kinh tế, không đề cập đến giấy phép cư trú. Sự tách biệt tương tự cũng tồn tại ở Na Uy, Thụy Sĩ, Pháp, Ý, Bỉ, Hà Lan, Colombia, Uruguay và Bồ Đào Nha. Các giấy phép cư trú đầu tư như Golden Visa Bồ Đào Nha thường không trực tiếp kéo theo nghĩa vụ thuế tài sản.
Các trường hợp ngoại lệ: Argentina và Hungary
Chỉ có hai quốc gia quy định tình trạng cư trú nhập cư trực tiếp vào luật thuế: Argentina (cư trú vĩnh viễn là đủ để xác định cư trú thuế) và Hungary (tình trạng định cư vĩnh viễn theo luật nhập cư). Các giấy phép tạm thời hoặc liên quan đến đầu tư không kích hoạt nghĩa vụ này.
Thuế tài sản đối với người không cư trú
Dù không phải là cư dân thuế, nhiều quốc gia vẫn áp dụng thuế tài sản đối với tài sản nằm trong biên giới của họ. Ví dụ:
- Tây Ban Nha: Người không cư trú phải nộp thuế cho mọi tài sản đặt tại Tây Ban Nha (bất động sản, cổ phiếu công ty Tây Ban Nha, tài khoản ngân hàng).
- Bồ Đào Nha: Thuế AIMI áp dụng cho bất kỳ chủ sở hữu tài sản đủ điều kiện nào tại Bồ Đào Nha, không phân biệt tình trạng cư trú.
- Na Uy, Pháp, Thụy Sĩ, Liechtenstein: Áp dụng thuế cho bất động sản và cơ sở kinh doanh tại quốc gia đó.
- Ý: Không áp dụng thuế tài sản (IVIE và IVAFE) cho tài sản của người không cư trú tại Ý, nhưng họ vẫn phải đóng thuế bất động sản IMU thông thường.
Điểm qua các quy định thuế tài sản chính tại Châu Âu và các nước khác
Hiểu rõ các ngưỡng và tỷ lệ thuế là điều cần thiết cho bất kỳ ai quan tâm đến định cư Châu Âu hoặc các quốc gia có thuế tài sản:
- Na Uy: Đánh thuế tài sản ròng toàn cầu trên 1.900.000 NOK (năm 2026) với tỷ lệ kết hợp 1% (tăng lên 1,1% nếu tài sản trên 21.500.000 NOK).
- Tây Ban Nha: Áp dụng Impuesto sobre el Patrimonio (miễn trừ 700.000 EUR) và Impuesto Temporal de Solidaridad de las Grandes Fortunas (áp dụng cho tài sản ròng từ 3 triệu EUR trở lên, đã trở thành vĩnh viễn).
- Thụy Sĩ: Không có thuế tài sản liên bang; mỗi bang có quy định riêng. Ví dụ, tại Zurich, 81.000 CHF tài sản đầu tiên được miễn.
- Pháp (IFI): Chỉ đánh thuế bất động sản khi giá trị ròng vượt 1,3 triệu EUR. Tỷ lệ từ 0,50% (sau miễn 800.000 EUR) đến 1,5% (> 10 triệu EUR).
- Ý (IVIE/IVAFE): Đánh thuế cư dân trên tài sản sở hữu ở nước ngoài. IVIE (bất động sản nước ngoài) 1,06% (0,4% cho nhà chính); IVAFE (tài sản tài chính nước ngoài) 0,2%. Tài khoản ngân hàng nước ngoài có phí cố định 34,20 EUR (miễn nếu số dư trung bình dưới 5.000 EUR).
- Hà Lan (Box 3): Thuế trên thu nhập giả định từ tài sản. Năm 2026, giả định lợi nhuận là 6,00% trên đầu tư (1,28% trên tiền gửi ngân hàng); 59.357 EUR đầu tiên mỗi người được miễn thuế. Luật mới đánh thuế lợi nhuận thực tế dự kiến năm 2028.
- Bồ Đào Nha (AIMI): Áp dụng cho bất động sản dân cư và đất xây dựng tại Bồ Đào Nha có giá trị đăng ký thuế trên 600.000 EUR. Tỷ lệ cho cá nhân là 0,7%.
Các chương trình “lá chắn thuế” cho cư dân mới
Một số quốc gia cung cấp các cơ chế giúp cư dân mới giảm bớt nghĩa vụ thuế tài sản toàn cầu của họ, chỉ tập trung vào tài sản trong nước:
- Luật Beckham của Tây Ban Nha: Người thụ hưởng được đánh thuế như người không cư trú, chỉ trên tài sản tại Tây Ban Nha.
- Chương trình thuế suất cố định của Ý (Flat Tax): Miễn trừ người tham gia khỏi thuế IVIE và IVAFE.
- Thuế khoán của Thụy Sĩ (Lump-sum taxation): Tính thuế tài sản trên cơ sở thỏa thuận thay vì tài sản toàn cầu, không có giới hạn thời gian.
- Hy Lạp và Uruguay cũng có các ưu đãi thuế, nhưng các ưu đãi này thường không ảnh hưởng đến thuế tài sản bất động sản vì chúng đã gắn liền với vị trí tài sản.
- Các quốc gia như Na Uy, Bỉ, Hà Lan và Colombia không cung cấp bất kỳ lá chắn thuế tài sản nào cho người nhập cư mới.
Việc nắm rõ các quy định về thuế tài sản là vô cùng quan trọng khi xem xét các lộ trình định cư tại Châu Âu hoặc bất kỳ quốc gia nào. Các quy tắc thuế có thể thay đổi thường xuyên, và hoàn cảnh cá nhân rất đa dạng. Để đảm bảo tuân thủ và tối ưu hóa kế hoạch của mình, bạn nên tham khảo ý kiến của chuyên gia tư vấn thuế có trình độ trước khi đưa ra bất kỳ quyết định nào.
Nếu quan tâm đến lộ trình định cư Châu Âu, anh chị có thể liên hệ IMM Group hoặc để lại thông tin đăng ký bên dưới. Đội ngũ tư vấn giàu kinh nghiệm của IMM sẽ hỗ trợ đánh giá khả năng thành công của hồ sơ, thẩm định dự án an toàn và xây dựng lộ trình định cư bền vững cho gia đình.
Xem thêm:
Quốc tịch các nước vùng Caribbean
Tổng hợp các dịch vụ của IMM Group Tìm hiểu thêm về thường trú nhân Hy Lạp.
Nguồn: Theo imidaily | Xem bài gốc
